Có năm cơ sở đi đến giải thoát. Vị tỷ-kheo sống không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, thời tâm chưa giải thoát được giải thoát, hay các lậu hoặc chưa được đoạn diệt hoàn toàn, đi đến đoạn diệt hoàn toàn, hay vô thượng an ổn khỏi các khổ ách chưa đạt, được đạt đến. Thế nào là năm?
1. (Được nghe pháp) Bậc Đạo Sư, hay một vị đồng Phạm hạnh đóng vai trò vị Đạo Sư thuyết pháp, vị ấy (nghe và) tín thọ như vậy về nghĩa và về pháp. Do tín thọ, nên hân hoan sanh,...nên hỷ sanh,...nên thân được khinh an,...nên cảm giác lạc thọ,...nên tâm được định tĩnh. Đây là cơ sở giải thoát thứ nhất. Vị tỷ-kheo sống không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, thời tâm chưa giải thoát được giải thoát, hay các lậu hoặc chưa được đoạn diệt hoàn toàn, đi đến đoạn diệt hoàn toàn, hay vô thượng an ổn khỏi các khổ ách chưa đạt, được đạt tới.
2. Vị tỷ-kheo ấy thuyết pháp rộng rãi cho các người khác, như đã được nghe, như đã được học thuộc lòng. Vị ấy thuyết pháp, tín thọ về nghĩa và pháp. Do tín thọ nên hân hoan sanh, nên hỷ sanh...tâm được định tĩnh. Đây là cơ sở giải thoát thứ hai.
3. Vị ấy đọc tụng pháp như đã được nghe, như đã được học thuộc. Do vị ấy tín thọ về nghĩa, về pháp nên hân hoan sanh. Do hân hoan, nên hỷ sanh...tâm được định tĩnh. Đây là cơ sở giải thoát thứ ba.
4. Vị ấy suy tư, nghiền ngẫm, với ý quán sát pháp, như đã được nghe, như đã được đọc tụng. Do vị ấy tín thọ về nghĩa, về pháp, nên hân hoan sanh...nên hỷ sanh...tâm được đĩnh tĩnh. Đây là cơ sở giải thoát thứ tư.
5. Vị ấy khéo nắm lấy một đối tượng của thiền định, khéo tác ý, khéo thọ trì, khéo thông đạt như đã được nghe, như đã được đọc tụng. Do vị ấy tín thọ về nghĩa, về pháp, nên hân hoan sanh...nên hỷ sanh...tâm được định tĩnh. Đây là cơ sở giải thoát thứ năm.
(Tăng chi, V, 26)
